Cận cảnh sáp nhập thiên hà ngoạn mục Arp 220

Trong góc nhìn này từ Kính viễn vọng Không gian James Webb của NASA, Arp 220 tỏa sáng như một ngọn hải đăng rực rỡ giữa biển thiên hà, góp phần thắp sáng bầu trời đêm. Thật ra, Arp 220 là kết quả của quá trình hợp nhất hai thiên hà xoắn ốc, với độ sáng mạnh nhất trong dải ánh sáng hồng ngoại. Vì thế, nó được xem là mục tiêu lý tưởng cho việc quan sát bởi Kính viễn vọng James Webb. Arp 220 thuộc loại thiên hà hồng ngoại siêu sáng (ULIRG) với độ sáng lên đến hơn một nghìn tỷ mặt trời, một con số khổng lồ so với độ sáng khiêm tốn của dải Ngân hà của chúng ta, chỉ khoảng mười tỷ mặt trời.

Arp 220 nằm ở khoảng cách 250 triệu năm ánh sáng trong chòm sao Rắn (Serpent) và được xếp thứ 220 trong Atlas về các thiên hà đặc biệt của Halton Arp. Nó là ULIRG gần nhất và là thiên hà sáng nhất trong ba vụ sáp nhập thiên hà gần Trái đất nhất.

Sự va chạm của hai thiên hà xoắn ốc đã xảy ra từ khoảng 700 triệu năm trước và gây ra một vụ nổ hình thành sao khổng lồ. Hiện nay, khoảng 200 cụm sao khổng lồ tập trung trong một khu vực dày đặc bụi có bề ngang khoảng 5.000 năm ánh sáng (tương đương với khoảng 5% đường kính của Dải Ngân hà). Khu vực này chứa lượng khí lớn bằng với toàn bộ lượng khí trong toàn bộ Dải Ngân hà.

Bằng việc sử dụng kính viễn vọng vô tuyến, khoảng 100 tàn dư siêu tân tinh đã được phát hiện trong vùng dưới 500 năm ánh sáng. Cùng với đó, Kính viễn vọng Không gian Hubble của NASA đã tìm thấy lõi của các thiên hà mẹ cách nhau 1.200 năm ánh sáng. Những lõi này có chứa các vòng tròn sao phát sáng mạnh trong phạm vi sóng hồng ngoại, được quan sát rõ ràng bằng chế độ xem của kính viễn vọng James Webb. Các vòng tròn sao phát sáng này tạo ra những gai nhiễu xạ, đóng vai trò chính trong hình ảnh được ghi lại.

Cùng với đó, kính viễn vọng James Webb cũng đã phát hiện ra những cái đuôi thủy triều mờ nhạt ở vùng ngoại vi của sự hợp nhất, màu xanh lam cho thấy vật chất bị hấp dẫn ra khỏi các thiên hà. Sự xuất hiện của vật liệu hữu cơ màu cam đỏ trong các dòng và sợi trên Arp 220 cũng được quan sát thấy bằng Máy ảnh cận hồng ngoại và Thiết bị hồng ngoại trung bình.

Credits: NASA, ESA, CSA, STScI, Alyssa Pagan (STScI)

Download the full-resolution image from the Space Telescope Science Institute.

James Webb là đài quan sát hàng đầu thế giới trong lĩnh vực khoa học vũ trụ, có khả năng giải quyết các bí ẩn trong hệ mặt trời của chúng ta, đồng thời cho phép quan sát xa hơn đến các thế giới xa xôi xung quanh các ngôi sao khác, và khám phá cấu trúc và nguồn gốc của vũ trụ, cũng như vị trí của chúng ta trong đó. Webb là một chương trình quốc tế, do NASA đứng đầu với sự hợp tác của Cơ quan Vũ trụ Châu Âu (ESA) và Cơ quan Vũ trụ Canada.

Add Comment